Bảo đảm an toàn phòng cháy chữa cháy trong sử dụng, kinh doanh gas

Gas (khí dầu mỏ hóa lỏng, LPG) được sử dụng rộng rãi trong dân dụng. Khi gas thoát ra khỏi thiết bị chứa, sẽ chuyển thành thể khí, chỉ cần một tỷ lệ nhỏ hỗn hợp khí gas trong môi trường bắt lửa là có thể trở thành nguyên nhân của một vụ cháy, nổ. Vì vậy, người dân và doanh nghiệp cần tuân thủ các biện pháp để bảo đảm an toàn phòng ngừa cháy, nổ khi sử dụng, kinh doanh gas.

Nguy cơ cháy, nổ từ những bình gas

Việc sử dụng gas trong sinh hoạt tại các hộ gia đình, cơ sở, doanh nghiệp (DN) hiện đang rất phổ biến. Tuy nhiên, trong quá trình sử dụng tại các hộ gia đình, người sử dụng không nắm được tính chất nguy hiểm cháy, nổ của khí gas. Khí gas có nguy hiểm cháy, nổ cao, có tỷ trọng nặng hơn không khí, khi thoát ra khỏi thiết bị chứa, ống dẫn, khí gas bay là là trên mặt đất và tích tụ ở những chỗ trũng gặp ngọn lửa có thể gây cháy, nổ.

Tại các hộ gia đình, người sử dụng không hiểu hết quy trình sử dụng bếp gas an toàn hoặc do sơ suất gây cháy, nổ như đặt bếp gần các vật liệu dễ cháy, không thường xuyên vệ sinh bếp để bụi bẩn, dầu mỡ tích tụ lâu ngày trên bề mặt bếp, thức ăn bám vào ống dẫn gas nên chuột cắn thủng dây dẫn, khí gas thoát ra ngoài gây cháy.

Hoặc việc sử dụng những bình gas kém chất lượng tiềm ẩn nguy cơ gây cháy, nổ cao. Thực tế đã có nhiều vụ cháy, nổ gây hậu quả thương tâm từ sự sơ suất của người dân hoặc từ việc sử dụng những bình gas kém chất lượng. Khi xảy ra cháy, nổ, thiệt hại lớn nhất vẫn là sức khỏe của con người. Bên cạnh đó, sử dụng gas không chính hãng khi xảy ra sự cố không được bảo vệ quyền lợi, bồi thường thiệt hại.

Theo ông Đinh Văn Hiểu, Chủ tịch Hội đồng thành viên Công ty TNHH Long Thuận, Chủ tịch Hiệp hội Khí hóa lỏng Bình Dương, nếu khách hàng sử dụng gas không rõ nguồn gốc có thể dẫn đến nguy cơ cháy, nổ cao do chất lượng sản phẩm không được bảo đảm. Bình gas kém chất lượng có thể bị rò rỉ, gây nguy cơ cháy, nổ hoặc làm hư hỏng các thiết bị sử dụng gas, như bếp gas, bình đun nước… Những sự cố này có thể gây thiệt hại lớn về tính mạng, sức khỏe và tài sản người tiêu dùng. Ngoài ra, nếu xảy ra sự cố, người tiêu dùng thường không được bảo vệ quyền lợi đầy đủ và có thể phải chịu toàn bộ thiệt hại mà không nhận được sự hỗ trợ từ nhà cung cấp.

“Chúng tôi luôn khuyến cáo khách hàng sử dụng khí đốt hóa lỏng đúng cách, đúng chuẩn và đúng nguồn. An toàn không chỉ là trách nhiệm của nhà cung cấp, mà còn là sự chủ động của người sử dụng. Chọn đúng sản phẩm, đúng thương hiệu uy tín chính là cách bảo vệ gia đình và DN của mình”, ông Đinh Văn Hiểu khuyến cáo.

Chủ động đầu tư hệ thống phòng cháy chữa cháy

Hành vi sang chiết lậu và kinh doanh gas trái phép là đặc biệt nguy hiểm, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, tính mạng của người tiêu dùng. Hiện nay, các quy định xử phạt, chế tài chưa đủ mạnh, chưa đủ sức răn đe, việc chiếm dụng vỏ bình, sang chiết “lậu” đang là vấn nạn nhức nhối. Theo quy định, đối với các DN kinh doanh hay đại lý bán gas phải đáp ứng rất nhiều điều kiện về phòng cháy chữa cháy (PCCC), cơ sở vật chất bảo đảm cho việc kinh doanh gas.

Bên cạnh những cơ sở, DN vì lợi nhuận mà sang chiết lậu và kinh doanh gas trái phép thì vẫn còn nhiều DN đầu tư bài bản trạm chiết nạp và thực hiện nghiêm túc quy trình bảo đảm an toàn PCCC. Trạm chiết nạp gas của Công ty TNHH Long Thuận (TP. Tân Uyên) là một trong những điển hình. Đây là một trong những trạm chiết nạp được đầu tư hệ thống PCCC quy mô, bài bản nhất khu vực miền Nam. Người đứng đầu DN và người lao động tại đây được tập huấn các biện pháp PCCC, kỹ năng thoát hiểm và sử dụng các phương tiện chữa cháy để xử lý kịp thời các nguy cơ cháy, nổ, cũng như sẵn sàng ứng phó khi có sự cố xảy ra. Đặc biệt, DN này còn quan tâm xây dựng lực lượng PCCC tại chỗ và phối hợp cùng lực lượng chuyên nghiệp tổ chức tuyên truyền, huấn luyện nghiệp vụ cho đội viên và công nhân.

Theo ông Hồ Văn Huy, Đội phó Đội PCCC cơ sở Công ty TNHH Long Thuận, định kỳ hằng tháng, hằng năm công ty đều tổ chức tự thực tập phương án chữa cháy cơ sở, kiểm tra, bảo dưỡng phương tiện PCCC tại chỗ, huấn luyện an toàn PCCC cho đội viên PCCC cơ sở và người lao động của công ty. Cùng với những bước phát triển, mở rộng quy mô sản xuất, công ty đã dành phần lớn kinh phí để cải tạo, nâng cấp, đầu tư hệ thống PCCC trên mức quy định của pháp luật hiện hành. Đơn cử như hệ thống chữa cháy tự động bằng Foam, hệ thống báo cháy tự động có độ nhạy cao dành riêng cho ngành hóa chất, máy bơm chữa cháy... với tổng kinh phí hàng chục tỷ đồng.

Theo bà Phan Thị Huệ, Giám đốc nhà máy, trạm chiết nạp gas Long Thuận, DN chú trọng đào tạo định kỳ cho toàn bộ nhân viên, đặc biệt là đội ngũ vận hành, giao nhận và kỹ thuật, bảo đảm hiểu đúng và xử lý đúng các tình huống có thể gây mất an toàn; kiểm định hệ thống van, bình chứa, bồn chứa, xe bồn, phương tiện vận chuyển và toàn bộ thiết bị liên quan theo đúng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia. DN ứng dụng công nghệ giám sát từ xa, qua đó kiểm tra liên tục áp suất, nhiệt độ và rò rỉ gas để xử lý kịp thời. DN cũng phối hợp chặt chẽ với cơ quan PCCC địa phương, định kỳ tổ chức diễn tập, nâng cao khả năng phản ứng nhanh trong tình huống khẩn cấp.

Thực tế cho thấy, hiện hoạt động sang chiết, nạp, kinh doanh gas trái phép, giả các thương hiệu ngày càng tăng, tinh vi hơn để qua mặt cơ quan chức năng. Bên cạnh sự cạnh tranh khốc liệt giữa các hãng với nhau thì việc chiếm dụng vỏ bình, sang chiết “lậu” đang là vấn nạn nhức nhối chung của ngành gas. Trao đổi về vấn đề này, ông Đinh Văn Hiểu cho biết ở góc độ hiệp hội, đã và đang thực hiện các hoạt động đồng bộ, như: Phổ biến, chia sẻ kinh nghiệm và quy trình an toàn giữa các hội viên, đặc biệt là các DN nhỏ chưa có điều kiện tiếp cận công nghệ mới. Đề xuất cơ chế phối hợp giữa DN và lực lượng PCCC tại địa phương, từ cấp xã đến tỉnh để xây dựng mạng lưới ứng cứu nhanh. Phát động các chương trình tuyên truyền đến người dân, giúp họ biết cách sử dụng bình gas an toàn, phát hiện nguy cơ rò rỉ và liên hệ kịp thời với nhà cung cấp hoặc lực lượng chức năng. Kiến nghị các chính sách hỗ trợ từ Nhà nước, như: Ưu đãi cho DN đầu tư hệ thống an toàn, tiên tiến hoặc hỗ trợ kiểm định định kỳ. Chỉ khi toàn ngành cùng chung tay, từ DN đến cộng đồng thì mới có thể xây dựng một môi trường kinh doanh LPG phát triển bền vững, an toàn và có trách nhiệm.

TÂM TRANG - ĐĂNG QUANG