Bảo vệ sức khỏe sinh sản phụ nữ: Tăng cường tầm soát, phòng chống ung thư

Theo số liệu của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), có đến 50% các trường hợp ung thư cổ tử cung (UTCTC) xảy ra ở châu Á. Ở Việt Nam, UTCTC chiếm tỷ lệ 53,5% các loại ung thư ở nữ giới. Xét nghiệm tầm soát UTCTC được sử dụng rộng rãi và phổ biến hiện nay trên thế giới và ở Việt Nam là papanicolou (PAP). Riêng tại Bình Dương, 9 tháng năm 2011, toàn tỉnh đã khám phụ khoa 163.805 lượt người, phát hiện tỷ lệ mắc bệnh phụ khoa khá cao 42,94%. Qua chiến dịch truyền thông DS-KHHGĐ có 14.504 người khám phụ khoa, mắc bệnh phụ khoa 8.447 người. Và trong số này có nhiều người có dấu hiệu tiền, hoặc ung thư. Vẫn còn đa số phụ nữ chưa quan tâm đến việc khám phụ khoa, tầm soát bệnh ung thư. Nhiều chị em đến khám khi đã quá muộn!  

Siêu âm tầm soát bệnh phụ khoa tại Phòng khám Đa khoa - Nhà bảo sanh TX.TDM

 

UTCTC  là một trong những bệnh lý nguy hiểm nhất cho sức khỏe phụ nữ trên toàn cầu. Tổ chức Y tế thế giới (WHO) ước tính hàng năm có trên 520.000 trường hợp mắc mới UTCTC. Trên 90% số này tập trung ở các nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam. UTCTC đã lấy đi mạng sống của 231.000 phụ nữ. Thường gặp nhất từ độ tuổi 40 trở lên, với tỷ lệ tử vong cao nhất nằm trong khoảng từ 50 - 69 tuổi.

Nguyên nhân tiên phát của UTCTC đã được khẳng định là nhiễm một hoặc nhiều chủng Human - Papillomavirus (HPV) nguy cơ cao, là một tác nhân lây truyền qua đường tình dục. Đại đa số các trường hợp nhiễm sẽ tự khỏi, nếu vẫn tồn tại có thể dẫn đến các thương tổn tiền ung thư nếu vẫn không được điều trị có thể dẫn đến ung thư xâm lấn. Thông thường tiến trình này kéo dài từ 10 - 20 năm, chính vì vậy đại đa số các trường hợp UTCTC có thể phòng ngừa bằng cách sàng lọc, phát hiện sớm và điều trị các thương tổn tiền ung thư.

Theo bác sĩ Phạm Ngọc Thủy, Giám đốc Trung tâm Chăm sóc sức khỏe sinh sản, các lý do chủ yếu dẫn đến tỷ lệ UTCTC cao ở Bình Dương là: Thiếu hụt kiến thức, hiểu biết về UTCTC trong cộng đồng còn thấp. Chương trình sàng lọc chưa được triển khai sâu rộng. Có đối tượng chưa bao giờ được sàng lọc, khám dẫn đến phát hiện bệnh ở giai đoạn muộn, làm hạn chế khả năng điều trị. Hiện chúng tôi đang nghiên cứu triển khai phương pháp tầm soát UTCTC ở Bình Dương bằng phương mới hiện đại hơn, ít tốn kém hơn: chấm Axit Axêtic.

Bác sĩ Nguyễn Thị Thanh Hội, Giám đốc Chi cục DS-KHHGĐ Bình Dương cho biết: “Nhiều bệnh nhân khi đến với các phòng khám ngoài giờ của chúng tôi khi đã quá muộn: “Bác sĩ khám dùm sao tôi thấy tôi đã hết kinh mà lại ra huyết bất thường và rất hôi!”. Nhiều người bị ung thư biến dạng CTC: dạng trồi, sùi... Chúng tôi khéo léo bảo chị em xuống Trung Ttâm Ung bướu TP.HCM để điều trị, nói nhỏ với người nhà về bệnh của chị em. Sau đó hỏi lại, một số chị em này đã cắt bỏ tử cung, tiếp tục sống. Còn một số bệnh quá nặng, đã tử vong ít lâu sau”.

Sự tấn công của UTCTC xâm lấn xảy ra âm thầm. Khi bệnh được phát hiện sớm, bệnh nhân sẽ có cơ hội chữa khỏi. Chỉ cần khoét chóp CTC, đây là một thủ thuật đơn giản, cắt bỏ phần tổn thương tại chỗ mà không cần phải phẫu thuật cắt bỏ toàn bộ tử cung. Nếu được phát hiện ở giai đoạn I, bệnh nhân sẽ trải qua quá trình điều trị nhẹ nhàng hơn chỉ cần phẫu thuật cắt bỏ toàn bộ tử cung, buồng trứng hai bên, không phải chịu đựng các biện pháp điều trị mạnh tay tiếp theo như tia xạ bổ sung.

 Kinh nghiệm từ các nước đang phát triển cho thấy nếu tổ chức tốt chương trình sàng lọc UTCTC tại cộng đồng có thể làm giảm đáng kể số trường hợp mắc mới cũng như tỷ lệ tử vong do UTCTC. Bên cạnh đó sự hiểu biết rộng rãi và chính xác của cộng đồng cũng như một hệ thống cung cấp dịch vụ hoàn chỉnh, cũng như có thể làm giảm gánh nặng của UTCTC đối với bệnh nhân, gia đình bệnh nhân và hệ thống y tế.

BẢO ANH