Chấm dứt hợp đồng lao động do ảnh hưởng dịch bệnh Covid-19

Để chấm dứt hợp đồng lao động (HĐLĐ) do ảnh hưởng đại dịch Covid-19 là vấn đề đang được nhiều người lao động (NLĐ) cũng như doanh nghiệp (DN) quan tâm hiện nay. Bởi tình hình dịch bệnh đang diễn ra vô cùng phức tạp, nhiều DN bị ảnh hưởng bởi Covid-19, doanh thu giảm, muốn giảm số lượng nhân viên nhưng không biết cách làm thế nào. Cũng có trường hợp NLĐ nhận thấy môi trường làm việc không an toàn, họ muốn nghỉ việc nhưng không biết thực hiện sao cho đúng.

Do dịch bệnh Covid-19 nhiều DN đã phải tạm ngừng kinh doanh, thậm chí giải thể, một số DN vẫn hoạt động nhưng cũng đang phải tìm cách để giảm nhân sự, việc chấm dứt HĐLĐ với NLĐ là một trong những biện pháp. Theo điểm c Khoản 1 Điều 36, Bộ luật Lao động 2019, một trong những trường hợp người sử dụng lao động (NSDLĐ) có quyền đơn phương chấm dứt HĐLĐ là “Do thiên tai, hỏa hoạn, dịch bệnh nguy hiểm, địch họa hoặc di dời, thu hẹp sản xuất, kinh doanh theo yêu cầu của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền mà NSDLĐ đã tìm mọi biện pháp khắc phục nhưng vẫn buộc phải giảm chỗ làm việc”. Vì vậy trường hợp vì dịch bệnh Covid-19, NSDLĐ có thể đơn phương chấm dứt HĐLĐ.

Vậy DN cần làm gì để chấm dứt HĐLĐ do Covid-19 đúng pháp luật?

Theo Bộ luật Lao động 2019, trình tự để DN có thể chấm dứt HĐLĐ đúng pháp luật, như sau:

NSDLĐ đơn phương chấm dứt HĐLĐ: Với sự kiện do ảnh hưởng bởi Covid-19, NSDLĐ có thể áp dụng điểm c Khoản 1 Điều 36 Bộ luật Lao động 2019 để đơn phương chấm dứt HĐLĐ với NLĐ. Theo đó, khi áp dụng lý do “do dịch bệnh nguy hiểm” để cho NLĐ nghỉ việc thì phải kèm thêm điều kiện là “NSDLĐ đã tìm mọi biện pháp khắc phục nhưng vẫn buộc phải giảm chỗ làm việc”.

Nếu DN sử dụng phương án này để cho NLĐ nghỉ việc, DN phải báo trước theo quy định tại khoản 2 Điều 36 Bộ luật Lao động 2019 và tuân thủ quy định về tạm hoãn đơn phương chấm dứt HĐLĐ quy định tại Điều 37 Bộ luật Lao động 2019.

Trường hợp NLĐ đơn phương chấm dứt HĐLĐ: Bộ luật Lao động ưu tiên bảo vệ NLĐ, vì vậy trong tình hình diễn biến dịch bệnh phức tạp, nếu NLĐ cảm thấy không an toàn, ảnh hưởng đến sức khỏe, tính mạng, có thể đơn phương chấm dứt HĐLĐ với NSDLĐ. Việc đơn phương chấm dứt HĐLĐ của NLĐ phải tuân theo nghĩa vụ báo trước được quy định tại Điều 35 Bộ luật Lao động 2019.

Các khoản trợ cấp cho NLĐ khi chấm dứt HĐLĐ

NLĐ sau khi chấm dứt HĐLĐ đúng pháp luật được hưởng các trợ cấp sau:

Trợ cấp thôi việc: Theo khoản 1 Điều 46 Bộ luật Lao động 2019, khi đơn phương chấm dứt HĐLĐ thì NLĐ được hưởng trợ cấp thôi việc nếu đã làm việc thường xuyên từ 12 tháng trở lên.

Trợ cấp mất việc làm: Được áp dụng đối với NLĐ có đủ 12 tháng làm việc trở lên bị chấm dứt HĐLĐ trong trường hợp DN thay đổi tổ chức, tổ chức lại lao động; vì lý do kinh tế; chia, tách, sáp nhập DN; bán, cho thuê, chuyển đổi loại hình DN; chuyển quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng tài sản của DN, hợp tác xã. Mức trợ cấp mất việc làm được tính dựa vào tổng thời gian làm việc của NLĐ, cứ 1 năm làm việc thì được trợ cấp 1 tháng lương nhưng mức thấp nhất cũng bằng 2 tháng lương (căn cứ vào tiền lương bình quân 6 tháng cuối trước khi chấm dứt HĐLĐ).

Trợ cấp thất nghiệp: Theo Điều 49 Luật Việc làm 2013, NLĐ đang đóng bảo hiểm thất nghiệp được hưởng trợ cấp thất nghiệp trong trường hợp đơn phương chấm dứt HĐLĐ khi đáp ứng đủ các điều kiện:

- Trường hợp NLĐ đơn phương chấm dứt HĐLĐ đúng pháp luật; không phải nghỉ việc để hưởng chế độ hưu trí hàng tháng hoặc chế độ mất sức lao động hàng tháng.

- Đã đóng bảo hiểm thất nghiệp đủ 12 tháng trở lên trong vòng 24 tháng trước khi thất nghiệp.