Con đường ngắn nhất để… hội nhập

 Việc liên kết hợp tác giữa doanh nghiệp (DN) Việt Nam với các công ty đa quốc gia được cho là con đường ngắn nhất để tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Thực tế cho thấy từ các nước phát triển, những chuỗi cung ứng sản xuất toàn cầu đều được dẫn dắt bằng những tập đoàn đa quốc gia. Song tại Việt Nam, kể cả Bình Dương, nơi mà dư địa hợp tác rất lớn thì việc liên kết này vẫn còn ở mức sơ khai.

Thời gian qua, mặc dù địa phương đã phối hợp với các tổ chức, DN triển khai các hoạt động tăng cường liên kết giữa các DN FDI và DN Việt Nam, tuy nhiên sự liên kết còn chưa chặt chẽ. Nguyên nhân chính là do Việt Nam có ngành công nghiệp phát triển sau các nước trong khu vực và thế giới 2 - 3 thế hệ, dung lượng thị trường nhỏ chưa bảo đảm quy mô công suất đối với sản phẩm công nghiệp để cạnh tranh về giá với thị trường khác. Trong khi đó, dư địa để can thiệp bằng chính sách vào phát triển công nghiệp không còn nhiều do phải tuân thủ các cam kết quốc tế. Nguồn lực xã hội chưa tập trung nhiều vào đầu tư sản xuất do thu hồi vốn chậm, lợi nhuận biên kém hấp dẫn so với đầu tư vào lĩnh vực khác. Ngoài ra, Việt Nam chưa có DN đóng vai trò dẫn dắt mang tính lan tỏa trong ngành công nghiệp...

Ngoài xuất phát điểm muộn thì phải kể tới đặc thù ngành công nghiệp là ngành yêu cầu tập trung vốn, công nghệ. Đây lại là hai điểm yếu khiến năng lực phát triển và đáp ứng yêu cầu trong chuỗi giá trị toàn cầu của DN Việt Nam hạn chế. Chính vì vậy, các DN đề xuất cần thúc đẩy liên kết, nâng cao sự vững chắc trong chuỗi cung ứng cho những ngành sản xuất chủ lực của Việt Nam, như: Dệt may, da giày, điện tử…

Cùng với đó, cần hoàn thiện hệ thống thể chế, chính sách, văn bản quy phạm pháp luật làm nền tảng, tạo động lực phát triển công nghiệp, đặc biệt là nghiên cứu, xây dựng luật về phát triển công nghiệp. Đồng thời, cần có điều kiện để các DN FDI có sự lan tỏa, tạo nhiều cơ hội cho DN Việt Nam tham gia vào chuỗi cung ứng ở vị trí công nghệ cao hơn, ở những mắt xích then chốt hơn… Trước hết và hơn hết đó là những việc cần làm để nền công nghiệp bước vào hội nhập trên con đường ngắn nhất.

KHẢI ANH