Gỡ khó giải phóng mặt bằng, đẩy nhanh đầu tư công

Từ đầu năm đến ngày 28-4, thanh toán kế hoạch đầu tư công năm 2025 của Ban Quản lý dự án các công trình giao thông tỉnh chỉ đạt 1,87% kế hoạch giao, số tiền đã giải ngân là 411 tỷ 848 triệu đồng. Để tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc, theo đại diện Ban Quản lý dự án các công trình giao thông tỉnh, các địa phương cần quyết liệt đẩy nhanh tiến độ đền bù giải phóng bằng…

 Giải ngân vốn đạt thấp

Năm 2025, Ban Quản lý dự án các công trình giao thông tỉnh có kế hoạch đầu tư công là 22.718 tỷ 246 triệu đồng, trong đó vốn ngân sách Trung ương là 5.609 tỷ 111 triệu đồng, thực hiện 3 dự án; vốn ngân sách địa phương là 17.109 tỷ 135 triệu đồng bao gồm 40 dự án. Kế hoạch đầu tư công năm 2024 chuyển tiếp sang năm 2025 là 462 tỷ 198 triệu đồng, thực hiện 2 dự án. Tuy nhiên, tính đến ngày 28-4 thanh toán kế hoạch đầu tư công năm 2025 chỉ đạt 1,87% kế hoạch giao, số vốn đã giải ngân là 411 tỷ 848 triệu đồng, chỉ đạt 1,81% kế hoạch. Ông Trần Hùng Việt, Giám đốc Ban Quản lý dự án các công trình giao thông tỉnh, cho biết kế hoạch vốn đầu tư công năm 2025 của Ban Quản lý rất lớn, trong đó vốn dành cho giải phóng mặt bằng (GPMB) chiếm trên 80%.

Cụ thể, dự án thành phần 1 đường cao tốc TP.Hồ Chí Minh - TP.Thủ Dầu Một - Chơn Thành đoạn qua Bình Dương có kế hoạch vốn năm 2025 là 8.000 tỷ đồng (gồm vốn Trung ương là 4.000 tỷ đồng, vốn địa phương 4.000 tỷ đồng); tính đến ngày 28-4 mới giải ngân được 3 tỷ 085 triệu đồng. Dự án thành phần 1 đường Vành đai 4 TP.Hồ Chí Minh đoạn từ cầu Thủ Biên đến sông Sài Gòn có kế hoạch vốn năm 2025 là 6.447 tỷ 150 triệu đồng, tuy nhiên đến ngày 28-4 chưa được giải ngân. Dự án thành phần 6 - bồi thường, hỗ trợ và tái định cư đường Vành đai 3 TP.Hồ Chí Minh đoạn qua Bình Dương có kế hoạch vốn năm 2025 là 2.829 tỷ 520 triệu đồng (trong đó vốn Trung ương là 1.000 tỷ đồng, vốn địa phương là 1.829 tỷ 520 triệu đồng), đến ngày 28-4 mới giải ngân được 184 tỷ 687 triệu đồng, đạt 6,52% kế hoạch.

Đối với các dự án khởi công mới và thực hiện đầu tư, như dự án thành phần 5 đường Vành đai 3 TP.Hồ Chí Minh đoạn qua Bình Dương (bao gồm nút giao Tân Vạn và cầu Bình Gởi) có kế hoạch vốn năm 2025 là 2.213 tỷ 604 triệu đồng, đến ngày 28-4 mới giải ngân được 148 tỷ 962 triệu đồng, đạt 6,72% kế hoạch. Dự án nâng cấp, mở rộng đường ĐT748 đoạn từ giáp giao lộ ngã tư Phú Thứ đến Vành đai Bắc thị trấn Mỹ Phước (TP. Bến Cát) có kế hoạch vốn năm 2025 là 1.372 tỷ 905 triệu đồng, đến ngày 28-4 chưa được giải ngân. Dự án xây dựng hệ thống thoát nước trên đường ĐT744 đoạn qua xã Phú An, phường An Tây, TP.Bến Cát có kế hoạch vốn năm 2025 là 440 tỷ đồng, đến ngày 28-4 giải ngân được 37,4 tỷ đồng, đạt 8,5% kế hoạch.

Lý giải về nguyên nhân khó khăn, vướng mắc ảnh hưởng đến tiến độ giải ngân vốn đầu tư công, ông Trần Hùng Việt cho biết hiện nhiều dự án đang triển khai vướng công tác đền bù, GPMB, cụ thể là việc lựa chọn tư vấn xác định giá đất, thủ tục phê duyệt đơn giá bồi thường kéo dài, người dân chưa đồng thuận với phương án bồi thường, tái định cư... Đối với dự án khởi công mới, công tác tổ chức thẩm định hồ sơ thiết kế bản vẽ thi công, dự toán bao gồm hồ sơ điều chỉnh và thực hiện trình thẩm định phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu còn chậm. Đối với dự án thực hiện đầu tư, mặc dù đã có mặt bằng, tuy nhiên do bàn giao mặt bằng không liên tục nên cũng ảnh hưởng đến tiến độ thi công. Mặt khác, một số dự án đã có khối lượng thực hiện nhưng chưa hoàn thiện hồ sơ nghiệm thu, thanh toán để giải ngân vốn.

Quyết liệt công tác giải phóng mặt bằng

Đưa ra giải pháp tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc, ông Trần Hùng Việt cho biết thời điểm này các địa phương cần quyết liệt tập trung thực hiện công tác GPMB. Cụ thể, các địa phương cần hoàn tất công tác thẩm định giá đất, phê duyệt đơn giá bồi thường đất trong tháng 5-2025 đối với 3 dự án: Đường cao tốc TP.Hồ Chí Minh - Thủ Dầu Một - Chơn Thành, đường Vành đai 4 TP.Hồ Chí Minh đoạn qua địa bàn tỉnh, đường Thủ Biên - Đất Cuốc để bảo đảm thời gian thực hiện các bước tiếp theo. Bên cạnh đó, các địa phương cần tăng cường lập hồ sơ thu hồi đất, ban hành phương án bồi thường và quyết định thu hồi đất của các dự án theo tinh thần chỉ đạo của Tỉnh ủy, UBND tỉnh. Riêng dự án đường cao tốc TP.Hồ Chí Minh - Thủ Dầu Một - Chơn Thành, tập trung triển khai GPMB hoàn thành trong tháng 6-2025.

Cùng với đó, các địa phương khẩn trương rà soát, lập hồ sơ thu hồi đất để bàn giao trước mặt bằng các khu đất khác (đất công, công ích...). Các trung tâm phát triển quỹ đất chủ động thực hiện lồng ghép các bước thực hiện thủ tục liên quan để đẩy nhanh tiến độ lập, thẩm định phê duyệt phương án bồi thường theo chỉ đạo của UBND tỉnh, như áp giá trước, niêm yết phương án ngay sau khi hội đồng thẩm định giá thông qua. 

 PHƯƠNG LÊ