Để phát triển nông nghiệp bền vững cần xác định chất lượng, an toàn sản phẩm là yếu tố rất quan trọng, cần được quan tâm mạnh mẽ, thường xuyên để làm tăng giá trị gia tăng, bảo đảm sức khỏe người tiêu dùng. Nói đến trách nhiệm về chất lượng sản phẩm nông nghiệp là nói đến trách nhiệm của người sản xuất, người tiêu dùng và các cơ quan quản lý chuyên ngành.
Chất lượng sản phẩm hàng hóa nông nghiệp bao gồm tiêu chuẩn về chất lượng sản phẩm và tiêu chuẩn về các chỉ tiêu an toàn thực phẩm (ATTP) theo quy định. Chỉ tiêu về chất lượng sản phẩm nông nghiệp phụ thuộc vào các yếu tố đầu vào của quá trình sản xuất như giống, đất, nguồn nước sử dụng, quy trình kỹ thuật sản xuất và các loại vật tư nông nghiệp như phân bón, thuốc bảo vệ thực vật (BVTV), kháng sinh, hóa chất, thức ăn chăn nuôi...
Với tiến bộ khoa học kỹ thuật ngày nay các giống mới luôn được nghiên cứu áp dụng đưa vào sản xuất nhằm đạt năng suất cao, sức kháng bệnh tốt. Bên cạnh đó, với các quy trình sản xuất tiên tiến theo các tiêu chuẩn, như: VietGAP, GlobalGAP, hữu cơ làm cho chất lượng sản phẩm nông nghiệp ngày càng được cải thiện.
Như vậy, ngoài các tiêu chuẩn chất lượng, sản phẩm nông nghiệp nói chung hay sản phẩm trồng trọt nói riêng còn phải đáp ứng tiêu chí về ATTP. Một trong các mối nguy lớn nhất đối với sản phẩm trồng trọt là việc tồn dư thuốc BVTV hoặc tồn dư kim loại nặng từ nguồn đất trồng hay nước tưới, việc sử dụng hóa chất bảo quản, thúc chín làm ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người tiêu dùng.
Với các chương trình tuyên truyền, phổ biến kiến thức ATTP, quy định của pháp luật về sản xuất an toàn, hướng dẫn sử dụng thuốc BVTV, hóa chất trong nông nghiệp đã nâng cao nhận thức của người sản xuất về việc chấp hành quy định của pháp luật và lương tâm nghề nghiệp. Kết quả giám sát 200 mẫu sản phẩm trồng trọt trong năm 2022 chỉ có 1/200 mẫu không bảo đảm an toàn (mẫu nho khô có hàm lượng Aflatoxin vượt mức cho phép); phần lớn các mẫu tươi như rau, củ, quả, trái cây không có tồn dư thuốc BVTV.
Có thể thấy sản lượng cao, chất lượng sản phẩm được nâng lên nhưng vẫn có những giai đoạn, những thời điểm sản phẩm trồng trọt gặp khó khăn trong việc tiêu thụ, tìm đầu ra. Nhiều sản phẩm có chất lượng tốt, trong đó có những sản phẩm VietGAP, hữu cơ, OCOP được công nhận nhưng người tiêu dùng chưa biết đến nhiều. Như vậy, tồn tại lớn nhất đó chính là mối liên hệ giữa sản xuất và thị trường tiêu thụ chưa hài hòa, cần có giải pháp tháo gỡ.
PHƯƠNG ANH
Xem thêm bình luận