Việc Việt Nam vừa ký Hiệp định Thương mại tự do với Liên minh châu Âu (EVFTA) và Hiệp định Bảo hộ đầu tư với Liên minh châu Âu (IPA) được các cơ quan quản lý, chuyên gia kinh tế và cộng đồng doanh nghiệp đánh giá là cơ hội lớn cho sự phát triển của doanh nghiệp và nền kinh tế nước nhà. Tuy nhiên, các doanh nghiệp, ngành hàng cần tích cực chủ động, có giải pháp hiệu quả, kịp thời… mới nắm bắt tốt thời cơ này.
Dây chuyền sản xuất của Công ty Cổ phần Tetra Pak Bình Dương. Ảnh: TIỂU MY
Cần nắm vững hiệp định
Theo các điều khoản trong EVFTA và IPA, có tới gần 100% dòng thuế được cắt giảm về 0%. Hiện Việt Nam đang hưởng chế độ ưu đãi thuế quan phổ cập (GSP - ưu đãi mà Liên minh châu Âu (EU) đơn phương dành cho các sản phẩm chưa có năng lực cạnh tranh tốt từ các nước đang/kém phát triển nhất định theo các tiêu chí mà EU quyết định, trung bình là 9%) ở EU nhưng cũng chỉ có 42% các dòng thuế được hưởng.
Khi EVFTA có hiệu lực, những quy chế GSP sẽ không còn áp dụng cho Việt Nam và các mức thuế nhập khẩu sẽ áp dụng theo mức thuế MFN (trung bình 12%) và sẽ giảm dần đều xuống 0% theo lộ trình 3 - 7 năm. Như vậy, trong một vài năm đầu thực hiện EVFTA, một số hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam sẽ chưa được hưởng lợi từ hiệp định này (do mức thuế giảm từ 12% vẫn sẽ cao hơn mức 9% theo GSP). Nhưng khi lộ trình cắt giảm thuế kết thúc, hàng hóa của Việt Nam sẽ hưởng lợi đáng kể từ EVFTA do thuế xuất giảm dần xuống 0%.
Ghi nhận cho thấy, với EVFTA, toàn bộ hàng hóa xuất khẩu chính của Việt Nam sang EU được hưởng ưu đãi đều là những ngành hàng chính, mũi nhọn của Việt Nam như gạo, cà phê, mật ong, sản phẩm chăn nuôi, hoa quả, thủy sản, chế biến... EVFTA có hiệu lực, những ngành hàng này đươc hưởng ưu đãi rất cao ngay từ khi cắt giảm thuế trong năm đầu đầu tiên.
Tại Bình Dương, những sản phẩm địa phương đang kỳ vọng có sự tăng trưởng mạnh mẽ ở thị trường châu Âu là dệt may, da giày, công nghiệp chế biến gỗ, linh kiện điện tử... cũng sẽ được hưởng những điều kiện thuế quan rất ưu đãi khi EU thực hiện cắt giảm trong những năm tiếp theo. Tuy nhiên, trong điều kiện hiện nay, khi doanh nghiệp trong tỉnh còn ở quy mô nhỏ, với công nghệ chưa cao, EVFTA sẽ đặt ra nhiều thách thức và yêu cầu để doanh nghiệp vừa thực thi có hiệu quả nhằm đối phó với thách thức nhưng vẫn có thể khai thác các cơ hội do hiệp định mang lại.
Ông Jeffrey Fielkoww, Giám đốc điều hành Công ty Cổ phần Tetra Pak Bình Dương (KCN Việt Nam - Singapore II), cho biết các FTA là một điểm nhấn quan trọng để các doanh nghiệp nước ngoài đầu tư vào Việt Nam. Đối với các doanh nghiệp xuất khẩu điều, điều mà họ mong muốn là đơn giản hóa quy trình kinh doanh và hướng tới phát triển bền vững. Tuy nhiên, hiện nay các doanh nghiệp chưa biết nhiều về những điều khoản ưu đãi của EVFTA. Tetra Pak Bình Dương có nhà máy tích hợp những công nghệ mới nhất và các tiêu chuẩn sản xuất quốc tế nhằm phục vụ khách hàng hiệu quả nhất, bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm, nâng cao chất lượng sản phẩm cũng như đóng góp vào nền kinh tế đất nước.
Không dễ dàng cho ngành ngân hàng
Nhiều chuyên gia kinh tế cho biết, EVFTA đã chính thức được ký kết, các ngân hàng thương mại (NHTM) sẽ bước vào một môi trường hội nhập kinh tế mới. Với hiệp định này, thị trường tài chính Việt Nam đang đứng trước những cơ hội và thách thức lớn. Trước hết, thị trường tài chính sẽ được mở rộng ngoài phạm vi quốc gia, mang lại những nguồn khách hàng mới cho các NHTM cổ phần.
Cùng với đó, các NHTM sẽ được tiếp cận với nhiều nguồn vốn huy động khác nhau nhằm mục tiêu tối thiểu hóa chi phí huy động vốn của mình. Các NHTM có cơ hội sử dụng những nguồn nhân lực chất lượng cao trong khu vực và quốc tế; có sự học hỏi từ các đối thủ cạnh tranh, từ các đối tác chiến lược để gia tăng chất lượng sản phẩm dịch vụ và nâng tầm vị thế hiện nay.
Tuy nhiên, các NHTM cũng sẽ phải đối diện với nhiều đối thủ cạnh tranh tầm cỡ thế giới và khu vực. Bên cạnh đó, các NHTM có khả năng bị hút nguồn nhân lực chất lượng cao sang các tổ chức ngân hàng tài chính khác. Đồng thời, các NHTM sẽ bị các đối thủ lớn hơn nhòm ngó và có thể thực hiện các thương vụ sáp nhập và mua lại (M&A) nhằm thôn tính, chi phối các hoạt động kinh doanh.
Chính vì vậy, theo tiến sĩ Nguyễn Quang Minh, trường Đại học Thủ Dầu Một, các NHTM của Việt Nam cần có chính sách thu hút, sử dụng đội ngũ cán bộ có năng lực quản trị tốt, đồng thời cần có chế độ đãi ngộ xứng đáng với đội ngũ này. Giai đoạn hiện nay, thu nhập của nhân viên từ các ngân hàng đang có xu hướng không còn được tốt như trước so với mặt bằng chung các công việc, kèm theo đó áp lực về chỉ tiêu công việc được giao lại nhiều. Do vậy, những sinh viên mới tốt nghiệp hoặc những người đã đi làm không còn mặn mà với môi trường công việc của ngành tài chính ngân hàng, đây cũng là cơ hội tốt để các ngân hàng nước ngoài tận dụng.
Bên cạnh đó, các NHTM trong nước cần chuyển dần thực hiện giao dịch bằng gặp gỡ trực tiếp thông qua các giao dịch ngân hàng điện tử, sử dụng internet với các sản phẩm ứng dụng của công nghệ 4.0. Những giao dịch này sẽ dần thay thế cho các giao dịch gặp gỡ trực tiếp khách hàng để tránh mất thời gian cho cả ngân hàng lẫn khách hàng, từ đó sẽ tận dụng được tối đa nguồn nhân lực hiện có, tránh phải sử dụng nhiều nhân lực.
Việc sử dụng nhiều người lao động có ưu điểm là khi số lượng khách hàng đến đông thì giải quyết được công việc nhưng khi khách hàng vắng thì lại thừa nguồn lao động. Các NHTM trong nước cũng nên có những phương án sáp nhập các ngân hàng mạnh lại với nhau để gia tăng quy mô vốn, tài sản, gia tăng năng lực cạnh tranh.
TIỂU MY
Xem thêm bình luận