Tuyển sinh đầu cấp: Quá tải do chạy hộ khẩu

Hàng năm, cứ đến mùa tuyển sinh đầu cấp, các trường học ở một số địa bàn trong tỉnh như TX.TDM, Thuận An, Dĩ An lại đối mặt với tình trạng quá tải. Dân nhập cư tăng dẫn đến áp lực quá tải đã đành, nạn chạy hộ khẩu (HK) có “nghệ thuật” của phụ huynh đã khiến cho một số trường tiểu học, THCS ở một số địa bàn lúng túng trong việc xét tuyển đầu vào.

Quá tải do chạy HK

Năm học 2010-2011, trường THCS Chu Văn An (TX.TDM) có kế hoạch tuyển sinh 290 học sinh (HS), nhưng đến nay đã nhận 313 hồ sơ. Đây là ngôi trường được đa số phụ huynh nhắm đến, nên họ tìm mọi cách để con em được vào học ở đây, chạy HK vào phường Hiệp Thành là tình trạng phổ biến nhất. Rút kinh nghiệm ở những năm trước, năm nay phụ huynh không chỉ nhập HK cho con em mà cả cha và mẹ các em cũng theo cùng. Có nhiều trường hợp chạy HK ở các địa bàn phường Phú Cường, Định Hòa, Hiệp An... vào Hiệp Thành. Cô Trần Xuân Mai, Hiệu trưởng trường cho biết: Trường xây dựng kế hoạch tuyển sinh trong đó có dự trù số tạm trú cũng như số chạy HK khoảng một lớp như các năm, nhưng không ngờ năm nay tình trạng chạy HK tăng rất cao, dù ngành có khống chế bằng những quy định.

Thu nhận hồ sơ tuyển sinh tại trường THCS Chu Văn An

Trường hợp chạy HK cả gia đình còn xảy ra ở nhiều trường tiểu học khác, những trường phụ huynh nhắm đến là các trường có tổ chức dạy bán trú. Một trong số những trường đó là tiểu học Trần Phú và Lê Hồng Phong (TX.TDM). Các năm trước, 2 trường này tuyển sinh nhẹ nhàng, nhưng năm nay cũng lâm vào cảnh khó xử do quá nhiều trường hợp chạy HK. Tất nhiên, những trường hợp dù biết chạy HK nhưng chính đáng (nhập khẩu cả cha mẹ vào HK ông bà nội, ngoại) các trường vẫn phải giải quyết, nhưng thật sự đã làm khó cho ngành trong việc tính toán tuyển sinh đầu cấp.

Theo Luật Cư trú mới, mọi công dân dễ dàng nhập khẩu nếu có sự đồng ý của chủ hộ, vì thế, dù thấy không hợp lý nhưng đơn vị chức năng vẫn phải thực hiện theo nguyện vọng của người cần chuyển - nhập khẩu sang địa bàn khác. Với những trường hợp như vậy nhà trường phải lập danh sách trình Phòng GD-ĐT thị xã giải quyết.

Do dân nhập cư tăng

Bình Dương là tỉnh phát triển theo hướng công nghiệp, dẫn đến tình trạng dân nhập cư gia tăng. Hàng năm, các trường ở địa bàn khu công nghiệp hoặc có nhiều công ty, xí nghiệp trú đóng thường xảy ra tình trạng quá tải không chỉ ở đầu cấp học, mà cả các khối lớp khác. Cụ thể như trường tiểu học Bình Hòa (Thuận An) mùa tuyển sinh năm nay số HS vào lớp một phát sinh khá nhiều. Hiện trường đã nhận trên 400 HS, trong số đó có 2/3 là con em dân nhập cư. Phường Phú Lợi (TX.TDM) cũng là một trong số những địa bàn tập trung người lao động từ các nơi khác đến. Trước đây phường chưa có trường tiểu học, HS phải theo học ở các trường lân cận. Năm học tới đây, trường tiểu học Phú Lợi bắt đầu tuyển sinh khóa đầu tiên, dự kiến ban đầu là nhận 4 lớp một, nhưng đến thời điểm này đã tăng lên 9 lớp một với trên 300 HS.

Cùng với các địa phương khác, huyện Bến Cát cũng là địa phương chịu nhiều áp lực trong các mùa tuyển sinh. Ông Nguyễn Khắc Tường, Hiệu trưởng trường tiểu học Mỹ Phước cho biết, năm nay áp lực còn tăng gấp nhiều lần so với các năm, do tình trạng HS nhập cư tăng. Đến nay trường đã nhận trên 360 hồ sơ vào lớp một. Chủ trương của trường là cố gắng nhận tất cả, nhưng muốn vậy trường phải thu hẹp phòng chức năng, tạo điều kiện để con em được học ở ngay tại địa phương”.

Giải quyết

Trước tình trạng HS ngày càng gia tăng, trong khi trường lớp chưa đáp ứng kịp, các trường buộc lòng tăng sỉ số HS trong các lớp hoặc tăng thêm phòng học bằng cách mượn các phòng chức năng. Đối với các trường bán trú, có trường bỏ bán trú, hoặc giảm bán trú ở một số khối lớp để thu nhận HS vào lớp một. Bằng cách này mọi HS đều được học tập, nhưng chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến chất lượng giảng dạy.

Ngoài những nguyên nhân khách quan, tình trạng chạy HK cũng góp phần làm quá tải không đáng có. Thăm dò ý kiến ở một số trường, các vị trong Ban giám hiệu ở một trường tiểu học cho rằng, do phụ huynh có tư tưởng chất lượng trường này hơn trường khác nên đã xảy ra tình trạng chạy HK, còn thực sự thì chất lượng đào tạo các trường như nhau cả. Các trường cũng đề nghị ngành chức năng nên xem xét trường hợp nào chính đáng thì cho nhập khẩu, hạn chế nạn nhập khẩu theo dạng “ở nhờ”. Trong năm học tới, ngành nên có những quy định chặt chẽ hơn, có thể xếp thứ tự ưu tiên để tránh tình trạng chạy trường hoặc kết hợp với các trường tiểu học nắm số HS ra lớp để khống chế tình trạng chạy trường, chạy HK.

Ngoài những nguyên nhân trên, tình trạng quá tải tuyển sinh đầu cấp còn do hệ thống trường lớp phát triển chưa theo kịp nhu cầu. Hàng năm các địa phương đều có kế hoạch xây dựng mới hoặc mở rộng trường lớp, tuy nhiên trước áp lực gia tăng dân nhập cư như hiện nay đã không đáp ứng kịp nhu cầu học tập của HS. Lãnh đạo ngành GD-ĐT đã cho biết, ngành sẽ tiếp tục phối hợp với UBND các huyện, thị đẩy nhanh việc xây dựng cơ sở vật chất trường học theo đề án đã được duyệt. Tiếp tục đầu tư xây dựng các trường mầm non, tiểu học, THCS và THPT đạt chuẩn quốc gia theo danh mục đã được duyệt...

A.SÁNG