Bên cạnh các khó khăn nội tại như tiếp cận vốn chưa thuận lợi hay công nghệ… các doanh nghiệp (DN) gỗ nội địa đang thiếu và yếu trong khâu liên kết, giữa các DN cùng ngành cũng như khác ngành. Khi đại dịch xảy ra đã cho thấy các chuỗi cung xuất khẩu đồ gỗ hiện nay của Việt Nam rất mong manh.
Minh chứng rõ nét là hiện nay, việc thiếu liên kết đang khiến ngành gỗ đặc biệt khó khăn trong dự trữ nguyên liệu, 70% vốn của DN phải “chôn” vào khâu này. Dự trữ tuy lớn vậy nhưng lúc cần thì vẫn thiếu vì DN chủ yếu mua gom, không theo đúng quy chuẩn, chưa đồng nhất chất lượng. Trong khi đó, giá nguyên liệu trong đại dịch tăng cao mỗi ngày và có những mặt hàng tăng tới 40%. Trong khi đó, các DN vẫn biết rõ việc chủ động về nguyên liệu gỗ đầu vào là một trong những điều kiện quan trọng, nhằm đáp ứng chủ động các đơn hàng.
Đưa ra giải pháp thực hiện thì đa phần các DN đều cho rằng cần thành lập khu công nghiệp (KCN) tập trung cho ngành gỗ, song đến nay vẫn chưa xúc tiến được. Đề án lập KCN riêng cho ngành gỗ của Hiệp hội Chế biến Gỗ Bình Dương (BIFA) dù đã được tán thành từ lâu nhưng không có quỹ đất để triển khai. Thêm vào đó, DN đồ gỗ chủ yếu lo công việc chuyên môn, việc điều hành, việc kinh doanh mô hình KCN là nằm ngoài tầm với. Đây không phải là ý tưởng gì mới mẻ vì nhiều hiệp hội ngành nghề khác cũng từng có đề xuất tương tự. Nhưng biến ý tưởng thành hiện thực quả là gian nan.
Và trên thực tế, với đặc thù đa phần là DN vừa và nhỏ, đơn hàng cũng nhỏ nên các nhà chế biến và sản xuất đồ gỗ cũng chẳng có nhu cầu liên kết. Nhưng kiểu “đánh du kích”, thích “ăn mảnh” đang dần đẩy DN nội địa vào thế yếu trên các bàn đàm phán khi xuất khẩu ra thị trường quốc tế. Chính vì thế, việc hình thành các chuỗi cung hoàn chỉnh tại Việt Nam sẽ giúp giảm thiểu sự đứt gãy trong các chuỗi cung, tăng sức chống chịu của ngành với các biến động của thị trường. Liên kết để phát triển bền vững là điều tất yếu phải thực thi.
MY PHAN
Xem thêm bình luận