Bao năm nay, ai cũng biết cây điều giá trị ở phần hạt, phần trái chỉ để ăn chơi. Lá điều rụng quanh năm nhưng trút lá vào khoảng tháng 10 âm lịch, trước khi ra lá mới và đơm bông. Người ta chỉ quét gom lá lại vì sợ cháy làm hư cây. Đến mùa mưa, lớp lá điều khô dưới tán cây phân hủy nhanh sẽ là nguồn dinh dưỡng nuôi cây. Ngoài tác dụng đó, lá điều khô góp phần che phủ, chống xói mòn và tạo độ ẩm cho đất. Nếu gom sạch lá điều, sẽ làm cho đất đai suy kiệt dinh dưỡng, làm giảm năng suất, chất lượng hạt điều.
Gần 20 năm trước, người ta gọi điều là “cây xóa đói giảm nghèo”. Cây điều dễ trồng, không kén đất và địa hình. Một thời, tỉnh Sông Bé trước đây (nay là tỉnh Bình Dương và Bình Phước) và Đồng Nai là thủ phủ của cây điều. Đã có lúc diện tích trồng điều của hai tỉnh này lên đến hàng trăm ngàn ha. Hạt điều thời có giá đã đem lại nguồn thu nhập đáng kể cho nông dân. Thời đó, nhà máy chế biến hạt điều mọc lên khá nhiều, giúp giải quyết việc làm cho nhiều lao động. Đó là thời kỳ thịnh vượng của cây điều. Đến thời điểm hiện nay, diện tích cây điều giảm mạnh, do giá hạt điều rẻ. Người dân không còn mặn mà lắm với cây điều nên đã chặt bỏ chuyển qua trồng các loại cây khác như cao su, các loại cây ăn trái… cho hiệu quả kinh tế cao. Thế nhưng cây điều vẫn tồn tại dù diện tích đã thu hẹp dần.
Lâu nay người nông dân Việt Nam không lạ với những “chuyện lạ” của thương lái người Trung Quốc như họ tìm mua móng trâu, móng bò, rễ quế, đĩa trâu… Năm 2011, thương lái Trung Quốc thu mua lá vải thiều khô ở xứ vải Hưng Yên. Đã có chủ vườn đã không thương tiếc chặt hạ cành vải tươi lấy lá để bán. Và nay đến lượt lá điều khô. Nếu chúng ta không có biện pháp ngăn chặn thì cũng giống như cây vải thiều, nông dân có thể chặt cả điều tươi lấy lá phơi khô để bán. Điều này không khác gì là tự tay tàn phá cây điều.
Trở lại chuyện thu mua lá điều khô ở Định Quán, Đồng Nai. Cho đến nay, sau thời gian vào cuộc chính quyền và công an địa phương vẫn chưa rõ ai đứng ra tổ chức thu mua lá điều khô và mục đích để làm gì. Vì vậy, trước mắt chính quyền địa phương cần có biện pháp tuyên truyền, vận động và ngăn chặn không để việc thu mua lá điều khô lan rộng ra các địa phương khác. Và, người trồng điều nên cẩn trọng với việc thu gom bán lá điều khô của thương lái. Vì như phân tích ở trên nó sẽ để lại những hệ lụy không nhỏ về lâu dài cho sản xuất và người nông dân.
NHẬT HUY
Xem thêm bình luận