Hôm nay 8-2 (23 tháng Chạp), ngày này hàng năm theo phong tục của người Việt là ngày cúng ông Công, ông Táo hay còn gọi là Tết Táo quân. Theo tín ngưỡng dân gian, ngày cúng ông Công, ông Táo chính là ngày vua bếp lên chầu trời báo cáo việc bếp núc, làm ăn, cư xử của gia đình trong năm. Tục lệ này cũng nhắc nhở mỗi người có trách nhiệm hơn trong việc quan tâm, chăm lo vun vén hạnh phúc gia đình của mình.
Tục cúng ông Công, ông Táo cũng như các phong tục tốt đẹp khác của dân tộc ta luôn hướng con người tới những điều thiện, tốt đẹp trong cuộc sống. Vì vậy, ngày này nhà nhà đều mua sắm lễ vật để bày biện, bên cạnh đồ vàng mã thì cũng không thể thiếu cá chép.
Theo tâm thức dân gian, cá chép sẽ hóa thành rồng. Cá chép là loài “cá vượt vũ môn” còn mang ý nghĩa của sự thăng hoa, biểu tượng của tinh thần vượt khó, sự kiên trì, bền chí chinh phục tri thức để đi tới thành công.
“Phú quý sinh lễ nghĩa”, hiện nay, cuộc sống của người dân đã được nâng lên và tục lệ cúng ông Công, ông Táo cũng được nhiều người bày biện quá mức. Có gia đình đốt quá nhiều vàng mã, việc làm này không chỉ tốn kém tiền của, mà còn ảnh hưởng rất lớn đến môi trường sống và nguy cơ cháy nổ rất cao, đặc biệt là đối với những khu vực đô thị đông dân cư sinh sống. Sau khi cúng xong nhiều người còn thả cá chép phóng sinh lẫn cả bịch nylon xuống các ao hồ, kênh rạch. Tình trạng này đã diễn ra khá nhiều trong những năm gần đây. Việc thả cá như thế vừa không đúng cách dễ làm chết cá và môi trường bị ô nhiễm nghiêm trọng. Để hạn chế điều này, có những nơi đã xuất hiện các tình nguyện viên tham gia bảo vệ môi trường tuyên truyền bằng nhiều hình thức trực quan với các biểu ngữ như: “Thả cá, đừng thả túi nylon”, “Hãy vì môi trường xanh, sạch đẹp”…
Tục lễ nào cũng vậy, quan trọng nhất là tấm lòng thành, chứ không phải mâm cao cỗ đầy, hay càng nhiều lễ vật thì càng thiêng. Vì vậy, mọi người hãy cần hiểu đúng ý nghĩa của tập tục này để vừa có cách ứng xử phù hợp với những giá trị văn hóa truyền thống, đồng thời vừa thể hiện sự văn minh, chung tay vì một môi trường sống xanh, sạch, đẹp mà chúng ta đang hướng tới.
T.ĐỒNG
Xem thêm bình luận